Rusting, Salomon van
De vol-geestige werken, van Salomon van Rusting, Med. Doct. bestaande in Lust en Onlust in den hemel, Aran en Titus gemetamorphozeert. Wapenstryt tusschen Ajax en Ulisses. Alsmede Apollos majesteyt. Ondergang der Goden op Jupiters verjaar-feest. En vaarzen van Dionisius Cato. Beneffens d'Iliaden van Homerus. Ulisses in Pheaka. Prognosticatie op het jaar 1693. En meer andere geestigheden, 4e druk. Amsterdam, Jan van Heekeren en Jan Graal, 1712.
8º: * 8 A-2X 8 (-2X8, blanco?), gepag.: [16] 700 [2] pp. Ongesigneerde gegraveerde titelpagina, waarop de 'Lust en onlust in den hemel' en 'De quakzalver op de markt' zijn afgebeeld. Contemporain perkament, inhoud iets bruin, maar mooi exemplaar. Waller 1460 Muller, Populaire prozaschrijvers der XVIIe en XVIIIe eeuw p.65; Peereboom, 'Salomon van Rusting: rehabilitatie van een drekpoëet', in: Literatuur 95-1 pp. 9-16; F & vd B p.676; Kalff V, p.452-454; Witsen Geysbeek V, p.199 Omvangrijke verzameling burleske gedichten van de Groot-Schermerse arts Salomon van Rusting (Amsterdam 1652 - ca. 1710), voor een groot deel bestaande uit kolderieke parodieën op mythologische verhalen uit de oudheid, waarin de verheven dichttaal is vervangen door een levendige volkstaal, vol (al dan niet platte) grappen en met veel aandacht voor alles wat met de stoelgang te maken heeft. Aan dat laatste dankt hij de kwalificatie "drekpoëet", voor het eerst door de dichter Pieter Langendijk gebruikt in een grafschrift. Behalve gedichten en rijmen vol "snakery en koddigheit", zoals hij het zelf noemt, heeft Rusting - door Marianne Peereboom omschreven als "een nuchter, pragmatisch en intelligent man" - ook medische onderwerpen behandeld, bijvoorbeeld in 'Nieuwe veld-medicine en chirurgie' (1693). De kennis daarvoor had hij ongetwijfeld opgedaan toen hij als heelmeester diende in het leger van stadhouder Willem III. 'De vol-geestige werken' verschenen aanvankelijk in twee delen bij Jan ten Hoorn in Amsterdam, in 1685 en 1687; in 1693 volgde een tweede druk in één deel en in 1698 verscheen, ook weer bij Ten Hoorn, een nieuw tweede deel, waarvan in ieder geval sommige dichtstukken - 'De kat in 't vagevuur', 'Duvels leven onder de duvelen' en een tweede parodie op de 'Aran en Titus' van Jan Vos - eerder afzonderlijk waren gedrukt. Dit tweede deel is opmerkelijk genoeg nooit meer herdrukt, in tegenstelling tot het eerste deel waarnaar de vraag - ongetwijfeld als gevolg van "de voorliefde onzer vaderen voor vieze grappen, waarbij 'struiven' en 'veesten' de hoofdrollen vervullen" (Frederik Muller) - onverminderd groot bleef: in 1699 bracht Ten Hoorn een derde én een vierde druk op de markt. Deze uitgave uit 1712 bij Van Heekeren en Graal is een titeluitgave van die vierde druk uit 1699.
[Bookseller: Antiquariaat A.G. van der Steur]
|